ColumnsFrits Criens

Column Modertaal: GEVEUL door Frits Criens

Midden Limburg

Aan de lètste mem hange, is neet gunstig ómdet dao het minst te haole vèltj. In plaats van 'lètste' waertj ouch 'achterste' gezagdj. Bedoeldj is: de lètste sjpeen in de twië rieje tepels woeë kreme häör bagke aan vore. Het aantal tepels versjiltj per kreem, mer het lètste tappuntj levertj de minste mèlk. Aan de lètste mem hange beteikentj 'achtergesjtèldj waere.' Det gebäörtj in doezendj-en-ein situaties. Bewoeëners van de kleinste dörpe of de ermeujigste wieke in ein gemaendje veule zich doorein aan de lètste mem hange. Of det ouch zoeë is, is nog de vraog. Het kan ouch ein geveul zeen.

 

Limburg veultj zich dök tekortgedaon door de regering. Den Haag haet volges väöl Limburgers väöral oug väör de Randjsjtad. Mesjien höbbe de klagers geliek. Ouch Ziëlandj, Noord-Braobantj, Drenthe en Groninge veule zich bie de regering minder getèldj. Det geveul geit väör Limburg nog èns ekstra op. Wie det kumtj? Oos landj ging in 1830 Nederlandj heite, mer pas in 1867 kwoom oos provincie d'rbie. Det waas gein eige käös. We wore eigelik eine óngewinsdje naokómmer dae ouch nog èns in twië sjtökke waas gedeildj. De anger hèlftj ging nao Belsj. De rest van Nederlandj zoot neet op ein sjaemel provincie mèt katholieke ermoodzejjers te wachte. Väör oos geveul hónge we dus al aan de lètste mem nog väör we wore opgenaome. Det geveul höbbe regeringe noeët mèt positief beleid wille wegwèrke.

 

Zoeë bleef het idee det Den Haag ós achtersjtèltj tot op de daag van vandaag laeve. Väöl Limburgers kinne eine wasliest mèt väörbeeldje aandrage die det geveul óngersjtrepe. Dao kumtj noe dit Haags väörnumme nog bie: waal diek twiëhóngerd miljoen euro voor de Rieksmuseums in de Randjstad, mer geine roeëje kruitser väör in Limburg ouch ein Rieksmuseum aan te wieze. Det haet niks mèt iërlik beleid te make. In taegedeil, det ruuktj nao besjtuurlike minachting väör Limburg. Haags versjil in sjteun väör de Randjsjtad en oos provincie kumtj zoeë dök väör det het geveul van väöl Limburgers reëel liektj. Mesjien mót Rianne Letschert die kwestie èns óngerzeuke. Hange wae in Den Haag echt aan de lètste mem?

 

2026, waek 4

 

 

 

Frits Criens

Frits: stadsdichter van Leudal, publiceert proza, poëzie, light verse en toneel in ABN en dialect. Zijn column Modertaal was bijna een kwart eeuw lang een van de hoogtepunten in Dagblad de Limburger. Ernst en humor zijn twee gelijkwaardige elementen in zijn werk, dat helder is en direct. Criens is een innemend performer en verteller die lezers en luisteraars boeit en meeneemt in zijn gedichten en verhalen.