22 okt 2021VerhalenLeon Moonen

HALLO Historie: De reddingsplank van Lud Verhees

Roermond/Heythuysen

Helaas heeft museum De Zuilengalerij geen plek meer gekregen bij de recente verbouwing van ziekenhuis Laurentius in Roermond. Het kleine museum tussen de wokkels bij de oude ingang van het ziekenhuis toonde medische apparatuur uit vervlogen tijden. Vooral de ziekenauto, een oldtimer, was een echte blikvanger. Minder aandacht trok een reddingsplank uit de jaren zestig met gaten en riemen. Niettemin was deze reddingsplank een echte uitvinding van het ziekenhuis en werd daarom ook wel de Roermondse plank genoemd.

Echter met een verwijzing naar de uitvinder Lud Verhees (1908-1989), destijds het hoofd van de technische dienst van het ziekenhuis, is dit kleinood onder de naam Verheesplank veel bekender geworden. In 1961 is er nog uitvinderspatent voor aangevraagd. Wat is er nu zo bijzonder aan die Verheesplank?

Om dat te begrijpen gaan we eerst even terug naar de praktijk van alledag voor de komst van de plank. Zwaargewonden werden bij transport naar een medische post altijd op een brancard getild, ook al had zo iemand botbreuken. Dit tillen op een draagbed was voor deze gewonden vaak pijnlijk en in een geval van wervelbreuken zelfs levensgevaarlijk. Vanuit de filosofie 'schuiven is beter dan tillen', een uitspraak van hem, ontwikkelde Lud Verhees een reddingsplank, waarop een zwaargewonde geschoven kon worden. Met riemen werd het slachtoffer dan gestabiliseerd. Gebakerd en wel als een baby kon het slachtoffer op de reddingsplank worden vervoerd. Omdat er amper met hem was gehusseld en bewogen, was er nauwelijks risico dat breuken of kwetsuren waren verergerd. Het prototype van de plank is momenteel opgeslagen in de ondergrondse opslagruimte van het Laurentiusziekenhuis.

Medewerker Har Crins is vrijwilligerscoördinator  van het ziekenhuis en is tevens belast met het beheer en opslag. Hijzelf is 44 jaar geleden begonnen in Roermond als leerling-verpleger. Verhees heeft hij niet gekend, of zoals hij het Ruttiaans stelt: “Ik heb er geen actieve herinnering aan.” Hij kan zich desondanks wel een goede voorstelling maken in welke sfeer die plank is ontstaan. "De technische dienst van die tijd was kleinschalig georganiseerd en heel praktisch ingesteld. Voor problemen waar men tegenaan liep, werden eigen creatieve oplossingen bedacht.

 Die cultuur zit nog diep in het DNA, hoewel onze technische dienst in de loop van de tijd enorm is veranderd. We dienen tegenwoordig natuurlijk meer rekening te houden met richtlijnen en procedures. Bovendien is veel medische apparatuur inmiddels zo hightech geworden, dat onderhoud en reparatie e.d. wordt uitbesteed," zegt Crins.

De eenvoudige Verheesplank is nog steeds in gebruik bij sommige ambulances en brandweerkorpsen. Ook zwemreddingsploegen oefenen nog met de plank.

Krijgen we het prototype ook te zien in het nieuwe, verbouwde ziekenhuis? Volgens Crins komt er geen minimuseumpje meer bij de ingang van het ziekenhuis. "De entree is natuurlijk een toplocatie die we graag willen gebruiken voor de patiëntenopvang," verklaart hij deze beslissing. "We willen ons bovendien focussen op de zorg en daar hoort een museum niet bij." De oude ambulancewagen is volgens Crins om deze reden al de deur uitgegaan. "We gaan eerst eens inventariseren welke oude medische objecten de moeite waard zijn om te bewaren.

Deze gaan we dan wat meer verspreid over het gehele ziekenhuis tentoonstellen op bijvoorbeeld de medische afdeling waar het voorwerp is gebruikt. De Verheesplank zou dan niet misstaan op de Eerste Hulp," geeft hij als toekomstvisie bloot. Voorlopig blijft de door Verhees eigenhandig gemaakte reddingsplank in de onderaardse opslagvertrekken van het ziekenhuis opgeslagen.  

Lud Verhees was niet alleen hoofd technische dienst, maar ook freelance journalist voor de Maas- en Roerbode en enkele medisch-technische bladen. Op het einde van zijn leven is hij met zijn vrouw gaan wonen in Heythuysen. Na hun beider overlijden hebben ze een laatste rustplaats gekregen op het kerkhof van dit Leudaldorp. Het graf is nog steeds aanwezig.  

 

 

-

 

.